STRESZCZENIE: Wysokodawkowana terapia (high dose chemotherapy, HDT) wspomagana przeszczepieniem autologicznych macierzystych komórek hematopoetycznych (autologous hematopoietic stem cell transplantation, autoHSCT) jest uznaną metodą leczenia wielu schorzeń nowotworowych układu krwiotwórczego. Celem badania było porównanie odbudowy immunologicznej w grupie pacjentów z ostrymi białaczkami oraz w grupie chorych z przewlekłymi schorzeniami limfoproliferacyjnymi w okresie pierwszych 6 miesięcy po HDT+autoHSCT. Przeprowadzono również próbę oceny wpływu intensywności leczenia poprzedzającego przeszczepienie oraz wyboru źródła komórek hematopoetycznych (szpik vs krew obwodowa) na odbudowę immunologiczną.
Do badania włączono 143pacjentów, u których przeprowadzono autoHCT w Klinice Hematologii UJ CM w Krakowie w okresie od marca 1998 r. do sierpnia 2003 r. Analiza subpopulacji limfocytów krwi obwodowej w ciągu pierwszych sześciu miesięcy po HDT+autoHSCT nie wykazała istotnych różnic pomiędzy badanymi grupami. Stwierdzono, że zwiększenie liczby cykli chemioterapii u chorych na ostre białaczki korelowało z wyższą liczbą limfocytów CD3+ w +90 dobie po przeszczepieniu. W grupie pacjentów z przewlekłymi schorzeniami limfoproliferacyjnymi wydłużenie całkowitego czasu leczenia przed przeszczepieniem wiązało się z opóźnieniem regeneracji subpopulacji limfocytów CD3+/CD4+ i przewagą subpopulacji CD3+/CD8+ oraz obniżeniem liczby komórek NK (natural killer cells) w 6 miesięcy po przeszczepieniu. W grupie chorych na ostre białaczki stwierdzono szybszą regenerację limfocytów T w przypadku, kiedy komórki macierzyste do przeszczepienia pobierano z krwi obwodowej.

SUMMARY: High-dose therapy supported by autologous haematopoietic stem cell transplantation (HDT+autoHSCT) is currently well known method of the treatment of patients with haematopoietic malignancies. The aims of retrospective study were to compare immune reconstitution based on lymphocyte subpopulations in peripheral blood in first 6 months after autoHSCT in patient with acute leukaemia and in patient with lymphoproliferative disorders. The influence of the chemotherapy intensivity before HDT+autoHSCT and the stem cell source choice on the lymphocyte reconstitution were also analysed.
143 patients transplanted between March 1998 and August 2003 in Haematology Department of UJ CM Krakow were included in the study. Based on comparable analysis of lymphocyte subpopulations, there were no significant differences between two study groups. In acute leukaemia patients more chemotherapy courses in pretransplant treatment were associated with higher number of CD3+ lymphocyte population 3 months after HDT. In chronic lymphoproliferative diseases group, longer period of the treatment before HDT correlated with the number of CD3+ and adversely correlated with the number of CD4+ cells and NK cells 6 months after transplant. In acute leukemia patients improved immune reconstitution in T cell after autotransplantation of peripheral blood stem cells instead of bone marrow was observed.