STRESZCZENIE: Zakażenia grzybicze są jedną z częstszych przyczyn infekcji u chorych z neutropenią. Najczęściej występującymi patogenami są grzyby z rodzaju Candida i Aspergil­lus. Do najważniejszych czynników ryzyka należy długotrwała i głęboka neutropenia polekowa, przede wszystkim w przebiegu leczenia ostrej białaczki szpikowej, allogenicznego przeszczepu komórek krwiotwórczych a także stosowanie wysokich dawek cytarabiny, obecność cewników naczyniowych, szerokowidmowa antybiotykoterapia, napromienianie całego ciała (TBI) oraz wystąpienie choroby "przeszczepu przeciw gospodarzowi". Profilaktyka zakażeń grzybiczych jest wskazana przede wszystkim u chorych należących do grupy wysokiego ryzyka. Należy uwzględnić w niej różnice w epidemiologii i patogenezie zakażeń grzybiczych. Lekami stosowanymi najczęściej w zapobieganiu zakażeniu Candida spp. jest flukonazol, itrakonazol i doustna lub dożylna postać amfoterycyny B. Analiza porównawcza prospektywnych, randomizowanych badań jest trudna ze względu na różnice w stosowanych dawkach i postaci recepturowej azoli, niejednorodne grupy chorych i ramiona kontrolne w poszczególnych doniesieniach. W profilaktyce zakażeń Aspergillus spp. stosuje się itrakonazol, amfoterycynę B w postaci wziewnej i dożylnej, izolację chorych w salach wyposażonych w filtry HEPA lub laminarny przepływ powietrza. Diagnostyka zakażeń grzybiczych jest trudna i polega przede wszystkim na próbach znalezienia patogenu metodą bezpośrednią lub pośrednią w hodowli materiału biologicznego. Leczenie inwazyjnego zakażenia grzybiczego jest najczęściej emiprycz­ne. Lekiem z wyboru jest stosowanie amfoterycyny B, w dawce 1,0-1,5 mg/kg/dobę. W leczeniu wspomagającym próbuje się stosować krwiotwórcze czynniki wzrostu (GM- lub G-CSF) i przetoczenia granulocytów. U niektórych chorych istnieją wskazania do leczenia chirurgicznego pojedynczych zmian.

SUMMARY: Fungal infections are one of major causes of fever in neutropenic patients. Invasive fungal infections (IFI) are most commonly caused by Aspergillus spp. and Candida spp. The main risk factors for IFI are profound and long-lasting neutropenia, underlying disease like cute myelogenous leukemia, allogeneic stem cell transplantation, chemotherapy with high-­dose cytosine arabinoside, the presence of indwelling catheters, use of broad spectrum antibiotics, total body irradiation, graft vs host disease. Antifungal prophylaxis is indicated in high risk group patients. In the chemoprophylaxis of Candida infection the most often used are triazoles like fluconazole and itraconazole, and amphotericin B. The interpretation of the results of prospective, randomized trials is difficult, because of the different dosages of the drugs, different groups of patients and control arms in each trial. In the chemoprophylaxis of Aspergillus infection intravenous or aerosolised amphotericin B or itraconazole are used most often. Protective isolation in rooms with REPA filters or laminar air flow is the only method with proven efficacy. The diagnosis of IFI is difficult and only the methods of antigen detection are useful in neutropenic patients. Most often the treatment of IFI is empirical.